Gezondheidspanel binnenmilieu
Inleiding
We zitten middenin de winter en dat betekent dat we weer meer tijd doorbrengen in huis. Juist in deze periode is het extra belangrijk dat je huis gezond is. Wat doen Brabanders om hun woning gezond te houden? Weten inwoners wat de lucht in huis vervuilt en hoe dit voorkomen kan worden? Deze en meer vragen stelden wij naar aanleiding van de landelijke GGD Leefomgeving campagne: ‘Schimmels? Niet in mijn huis!’.
Het onderzoek werd in november 2025 uitgevoerd onder leden van het gezondheidspanel van de GGD’en en geeft inzicht in de Brabantse situatie. De vragenlijst is ingevuld door 10.206 panelleden. Hoewel het panel niet representatief is voor de hele regio, kunnen de resultaten beschouwd worden als een indicatie van wat er leeft.
Resultaten
Binnenlucht in huis
Binnenlucht vervuilende activiteiten
Wij vroegen panelleden welke activiteiten volgens hen de binnenlucht vervuilen. In onderstaande grafiek is weergegeven hoeveel procent van de panelleden denkt dat een bepaalde activiteit vervuilend is voor de binnenlucht. Hoewel niet alle activiteiten door de panelleden zijn aangevinkt, is het belangrijk om te weten dat alle genoemde activiteiten vervuilend zijn voor de binnenlucht.
| Activiteit vervuilt volgens respondent de binnenlucht | Percentage |
|---|---|
| Roken | 82% |
| Hout, olie of kolen stoken | 80% |
| Kaarsen of wierook branden | 75% |
| Slechte installatie/onderhoud ketel/geiser/gaskachel | 75% |
| Klussen in huis | 72% |
| Koken | 67% |
| Gebruik schoonmaakmiddelen | 54% |
| Gebruik luchtverfrissers | 52% |
Schimmels in huis
Gezondheidsklachten door schimmels in huis
Als je schimmel in huis hebt zie je zwarte, grijze of bruine schimmelplekken op de muren of op het hout. Soms hebben ze een andere kleur. Schimmels kunnen gezondheidsklachten veroorzaken, vooral als ze in slaapkamers voorkomen. In onderstaande figuur zie je welk deel van de groep respondenten met schimmels in huis aangeeft gezondheidsklachten te hebben van deze schimmels.
| Klachten door schimmel | Percentage |
|---|---|
| Niezen en hoesten | 14% |
| Verstopte neus | 14% |
| Benauwdheid | 9% |
| Piepende ademhaling | 7% |
| Keelpijn | 6% |
Ventileren
24 uur per dag ventileren
Schone lucht in huis is belangrijk voor je gezondheid. Als je niet voldoende ventileert, kun je last krijgen van hoofdpijn, benauwdheid, dufheid, een droge keel, neus en ogen.
Ventileren houdt in dat je het hele jaar door 24 uur per dag je roosters open of (klep)raampjes op een kier laat staan zodat er de hele tijd frisse lucht binnenkomt. Wij vroegen respondenten hoeveel uur per dag zij hun huis ventileren.
| Hoelang per dag ventileren | Percentage |
|---|---|
| 24 uur per dag | 54% |
| Minder dan 24 uur per dag | 34% |
| Nooit | 3% |
| Niet nodig ivm balansventilatiesysteem | 8% |
Redenen minder dan 24 uur per dag ventileren
Top 3 van redenen, waarom panelleden minder dan 24 uur per dag of nooit ventileren:
Ventilatiesysteem in huis
Kennis over en gebruik van ventilatiesysteem
Wij legden de panelleden met een ventilatiesysteem in huis een aantal stellingen voor. Deze stellingen gaan over de kennis over en gebruik van hun ventilatiesysteem. In onderstaande figuur zie je welk deel van deze panelleden het (helemaal) eens is met de stellingen:
| Kennis en gebruik ventilatiesysteem | Percentage |
|---|---|
| Mijn ventilatiesysteem werkt naar mijn idee goed | 81% |
| Ik weet hoe ik mijn ventilatiesysteem moet gebruiken | 86% |
| Ik gebruik mijn ventilatiesysteem zoals voorgeschreven | 81% |
| Ik weet hoe ik mijn ventilatiesysteem moet onderhouden | 69% |
| Ik maak mijn ventilatiesysteem regelmatig schoon | 62% |
Ventilatieroosters
Het regelmatig schoonmaken van ventilatieroosters is belangrijk om de lucht in huis schoon te houden.
Van de panelleden met ventilatieroosters in huis maakt 28% de ventilatieroosters 2 keer per jaar of meer schoon, 45% maakt ze één keer per jaar schoon en 27% maakt de ventilatieroosters nooit schoon.
Redenen niet schoonmaken ventilatieroosters
Top 3 van redenen, waarom panelleden die hun ventilatieroosters nooit schoonmaken dat niet doen:
Maak roosters regelmatig schoon, je kunt dit doen met de stofzuiger en een sopje. Heb je een huurwoning? Vraag dan schoonmaakinstructies aan je verhuurder.
Luchten
Voor een schone lucht in huis is het naast ventileren ook belangrijk om je huis te luchten. Luchten houdt in dat je elke dag een kwartier alle ramen tegenover elkaar open zet, zodat het lekker doorwaait.
Verwarmen
Het huis verwarmen volgens GGD-advies
Je huis voldoende verwarmen en goed ventileren voorkomt schimmels in huis. Het GGD-advies luidt: Je huis goed verwarmen houdt in dat de verwarming overdag op minimaal 18 graden staat en ’s nachts minimaal 15 graden.
Voorkomen van veel vocht in huis
Schimmels komen door te veel vocht in huis. Dit kun je voorkomen door vocht in huis te verminderen, je huis voldoende te verwarmen én goed te ventileren. Veel vocht komt in huis door koken, douchen, schoonmaken, wassen en wanneer er veel mensen in huis zijn. In onderstaande figuur staat vermeld wat respondenten extra doen om te voorkomen dat er veel vocht in huis komt:
| Veel vocht in huis voorkomen door: | Percentage |
|---|---|
| Afzuigkap aan bij koken | 88% |
| Natte wanden/vloer droogmaken na douchen | 69% |
| Zo kort mogelijk douchen | 47% |
| Raam open tijdens koken/ douchen/was drogen | 35% |
| Ventilatiesysteem aan tijdens koken/douchen/was drogen | 32% |
| Was meestal buiten drogen | 29% |
| Extra raam open bij bezoek | 29% |
| Vochtvreters in huis zetten | 14% |
Informatie over binnenmilieu
95% van de respondenten, die wel eens informatie zoeken over luchtkwaliteit in huis, schimmels en vocht in huis of ventileren en verwarmen, zoekt hun informatie op internet. Een klein deel vraagt het aan familie of vrienden (14%) of zoekt de informatie op de website van de GGD (10%).
Tips en achtergrondinformatie
Wil je meer informatie over binnenmilieu? Kijk dan eens op de website van GGD Leefomgeving. Heb je schimmels in huis en wil je ervan af? Lees op de site van GGD Leefomgeving hoe je schimmels kan weghalen en voorkomen.
Achtergrondkenmerken
Dit onderzoek naar binnenmilieu is gehouden onder het gezondheidspanel van de drie Brabantse GGD’en. Qua samenstelling is dit panel niet representatief voor de hele regio. Om deze reden moeten de resultaten van dit onderzoek beschouwd worden als een indicatie voor wat er leeft onder de doelgroep. Hieronder zie je de leeftijds- en geslachtsverdeling van de 10.206 panelleden die de vragenlijst over binnenmilieu hebben ingevuld.
Leeftijd
| Leeftijd | Percentage |
|---|---|
| 44 jaar of jonger | 11% |
| 45 - 65 jaar | 28% |
| 65 - 75 jaar | 33% |
| 75 jaar of ouder | 29% |
Geslacht
52% vrouw
48% man
